Asturia pokazuje, że pielgrzymowanie nie zawsze musi prowadzić do Santiago

Sanktuaria, święte miejsca i dawne drogi pielgrzymów w zielonym sercu północnej Hiszpanii

Kiedy myślimy o pielgrzymkach w Hiszpanii, niemal automatycznie przychodzi nam do głowy Camino de Santiago. Nic dziwnego – Camino de Santiago stało się jednym z najbardziej rozpoznawalnych szlaków Europy. Tymczasem Asturia od wieków ma swoje własne święte ścieżki, sanktuaria i miejsca, które przyciągały pielgrzymów. Ludzie wędrowali tu z nadzieją, wdzięcznością, prośbą o pomoc albo po prostu w poszukiwaniu wewnętrznego spokoju. Mimo to, te miejsca pozostają poza głównym nurtem turystycznych zainteresowań.

Dla jednych Asturia to kraina zielonych gór, spektakularnych klifów i dzikich plaż. Dla innych to miejsce narodzin średniowiecznej Hiszpanii. Ale jest jeszcze jedna Asturia – mniej znana, bardziej tajemnicza. Asturia świętych grot, górskich kaplic, klasztorów ukrytych pośród lasów oraz dróg, którymi od stuleci wędrowali ludzie. Szukali oni nie tylko celu podróży, ale również wewnętrznego spokoju.

Covadonga – serce duchowej Asturii

Nie sposób mówić o pielgrzymkach w Asturii bez wspomnienia Covadongi. Położone w samym sercu gór Picos de Europa, sanktuarium to jest najważniejszym miejscem kultu religijnego regionu. To tutaj, w niewielkiej grocie wykutej w skalnej ścianie nad wodospadem, znajduje się figurka Matki Bożej, znana przez Asturyjczyków jako La Santina.

Każdego roku przybywają tu tysiące pielgrzymów z całej Hiszpanii. Jedni kierują się względami religijnymi, inni przyjeżdżają z powodów historycznych lub kulturowych. Wszyscy jednak zgodnie przyznają, że Covadonga ma w sobie coś wyjątkowego. Może to zasługa niezwykłego położenia? A może fakt, że miejsce to było uznawane za święte prawdopodobnie jeszcze przed nadejściem chrześcijaństwa? W Asturii nie jest to zresztą nic niezwykłego. Wiele dawnych miejsc kultu związanych z górami, źródłami i jaskiniami zostało później włączonych do tradycji chrześcijańskiej.

Monsacro – święta góra Asturii

Jeśli Covadonga jest sercem duchowej Asturii, to Monsacro można nazwać jej duszą. Ta niepozorna góra, położona niedaleko Oviedo, od wieków otoczona jest legendami. Według średniowiecznych przekazów przechowywano tutaj relikwie chrześcijańskie, zanim trafiły do katedry w Oviedo. Na szczycie do dziś stoją dwie kamienne kaplice.

Wędrując na Monsacro, trudno oprzeć się wrażeniu, że jest to miejsce szczególne. Nie ma tu tłumów. Nie ma wielkich sanktuariów. Jest za to cisza, wiatr i rozległe widoki na góry Asturii. To właśnie tutaj łatwo zrozumieć, dlaczego ludzie od tysięcy lat wybierali góry jako miejsca modlitwy, kontemplacji i kontaktu z tym, co niewidzialne.

Oviedo i relikwie średniowiecznej Europy

Drugim najważniejszym celem pielgrzymek w Asturii jest Oviedo. W katedrze San Salvador znajduje się słynna Cámara Santa – kaplica przechowująca jedne z najcenniejszych relikwii chrześcijaństwa na Półwyspie Iberyjskim. W średniowieczu przyciągały one pielgrzymów z całej Europy. To właśnie stąd pochodzi znane powiedzenie:

Kto idzie do Santiago, a nie odwiedza Zbawiciela w Oviedo, odwiedza sługę, a pomija Pana.

Dziś Oviedo pozostaje ważnym punktem na pielgrzymkowej mapie Hiszpanii. Choć wielu podróżnych wciąż niesłusznie traktuje je jedynie jako przystanek w drodze do Santiago, my dostrzegamy w nim coś więcej.

Klasztory, które pamiętają pielgrzymów

Asturia kryje również niezwykłe klasztory związane z dawnymi drogami pielgrzymkowymi.

Monasterio de San Salvador de Cornellana

Położony przy Camino Primitivo, klasztor ten przez wieki był schronieniem dla pielgrzymów zmierzających do Santiago. Jego historia sięga XI wieku, a monumentalna architektura przypomina o czasach, gdy klasztory pełniły rolę nie tylko miejsc modlitwy, ale również szpitali, schronisk i centrów życia społecznego.

Monasterio de Santa María la Real de Obona

Ukryty pośród zielonych wzgórz zachodniej Asturii, klasztor Obona należy do najbardziej niezwykłych miejsc regionu. Dawna tradycja głosiła nawet, że pielgrzymi podróżujący do Santiago powinni zatrzymać się tutaj przed dalszą drogą. Dziś jest to jedno z tych miejsc, gdzie historia i cisza tworzą wyjątkową atmosferę.

Iglesia de Santa María de Arbazal

Nie wszystkie ważne miejsca pielgrzymkowe są monumentalne. Położony w górach kościół Santa María de Arbazal pozostaje stosunkowo mało znany. Jednak właśnie takie miejsca często pozwalają najlepiej poczuć ducha dawnej Asturii. Bez tłumów, bez pośpiechu, za to z niezwykłym krajobrazem i spokojem.

Sanktuarium ukryte w skale

Wśród najważniejszych miejsc kultu Asturii warto wspomnieć również o sanktuarium Virgen de la Cueva, niedaleko Infiesto. Świątynia znajduje się w naturalnej grocie skalnej i od pokoleń przyciąga wiernych z całego regionu. To kolejny przykład charakterystycznego dla Asturii połączenia natury i duchowości. Skała, las, woda i modlitwa tworzą tutaj jedną całość.

Drogi, które łączą święte miejsca

Choć najważniejsze są same miejsca, warto wspomnieć o drogach, które je łączą. Przez Asturię przebiega Camino del Norte, biegnące wzdłuż wybrzeża Morza Kantabryjskiego. To jeden z najpiękniejszych szlaków pielgrzymkowych Europy. Znajduje się tu również Camino Primitivo – najstarsza droga do Santiago, rozpoczynająca się w Oviedo i prowadząca przez górzyste wnętrze regionu.

Między Leónem a Oviedo biegnie Camino San Salvador, dawny szlak prowadzący pielgrzymów do relikwii przechowywanych w katedrze San Salvador. Coraz większą popularność zdobywa także Camín de los Santuarios, czyli Szlak Sanktuariów, prowadzący z Oviedo przez Covadonga do Santo Toribio de Liébana w Kantabrii. Istnieje również historyczna Ruta de las Peregrinaciones GR-105 oraz rozwijany obecnie projekt Camino de las Asturias, biegnący z Pampaluny do Oviedo.

Asturia – podróż głębsza niż zwiedzanie

Bo może właśnie o to chodzi w Asturii. Nie o bicie rekordów kilometrów. Nie o pieczątki. Nie o odhaczanie atrakcji. Tylko o drogę. O zatrzymanie się przy starym klasztorze, którego mury pamiętają średniowiecznych pielgrzymów. O ciszę górskiej kaplicy na Monsacro. O światło świec odbijające się od skał Covadongi. O chwilę spokoju w świecie, który coraz rzadziej pozwala nam zwolnić.

Asturia zachwyca przyrodą. To fakt. Ale dla wielu osób staje się również miejscem osobistej pielgrzymki – niezależnie od tego, czy przyjeżdżają tu z powodów religijnych, historycznych czy po prostu z potrzeby serca. I być może właśnie dlatego tak łatwo się w niej zakochać.

Asturia Przyrodniczy Raj chce być źródłem wiedzy o tej wyjątkowej krainie. Warto odkrywać jej tajemnice i piękno, które czeka na nas na każdym kroku.